il

قدرت موتور یا گشتاور؟ کدام‌یک مهم‌تر است؟

زمانی که بحث پیشرانه خودروها مطرح می‌شود، ۲ کلمه قدرت و گشتاور همیشه کامل کننده این بحث خواهند بود که میزان قدرت و سرعت یک اتومبیل را نشان می‌دهند. این ۲ عنصر در خودروها اهمیت زیادی دارند و در عین حال برای خیلی از علاقه‌مندان خودرو، مبهم هستند.

برخی قدرت را عامل برتری پیشرانه می‌دانند و برخی دیگر گشتاور را عامل اساسی در تعیین بهتر بودن پیشرانه یک خودرو تلقی می‌کنند. برای اینکه بدانیم کدام نظریه درست‌تر است، باید نگاهی به مفهوم قدرت (اسب‌بخار) و گشتاور در پیشرانه بیاندازیم. با ما همراه باشید…

Acura-NSX-GT3-race-car-side-in-motion

اسب‌‌بخار به قدرت تولید شده در پیشرانه‌های احتراقی مانند موتور اتومبیل‌ها گفته می‌شود. اما از لحاظ علمی به توانایی انجام کار گفته می‌شود که واحد اندازه‌گیری آن اسب‌بخار یا کیلووات است. اما به نیرویی که جهت دوران جسم حول محور نیاز است، گشتاور می‌گویند. جالب اینجاست که خود ما هم زمانی که با این تعاریف روبرو می‌شویم، چیزی از آنها متوجه نخواهیم شد و نمی‌توانیم ربط بین این تعاریف و سرعت خودرو را پیدا کنیم. بنابراین به سراغ تاثیر قدرت و گشتاور در پیشرانه خودروها رفتیم.

nikola-one2

به‌طور کلی قدرت و گشتاور مکمل هم در پیشرانه خودروها محسوب می‌شوند که باعث افزایش سرعت و قدرت کلی یک خودرو می‌شوند. در بحث شتاب اولیه و شتاب در زمان شروع به حرکت خودرو، گشتاور بیشترین تاثیر را دارد که هرچه مقدار آن در در تعداد دور پایین، بیشتر باشد یعنی موتور خودروی شما در بحث شتاب اولیه، توانایی بیشتری دارد. اما زمانی که در اطلاعات فنی یک پیشرانه عدد بالایی در مقابل اسب‌بخار نوشته شده باشد، یعنی خودرو شما بعد از شروع به‌حرکت، سرعت و شتاب ثانویه بیشتری دارد.

2017-Maserati-Levante-front-end-in-motion-03-1

در بسیاری از سوپراسپرت‌ها و خودروهای مسابقه‌ای، قدرت موتور اهمیت بیشتری دارد چرا که این خودروها برای رسیدن به سرعت‌های بالا، نیازمند اسب‌بخار بیشتری هستند اما در خودروهای حمل بار مانند پیکاپ‌های غول‌پیکر و کامیون‌های باربری به گشتاور بالایی نیاز دارند تا بتوانند در زمان شروع حمل بار، بهتر حرکت کنند و در طول مسیر افت شتاب نداشته باشند، در این خودروها سرعت معنا ندارد. البته مدت‌هاست که مسابقات کامیون‌رانی در کشورهای خارجی طرفداران زیادی پیدا کرده و شرکت‌کنندگان در این مسابقات با تقویت و تغییر فاکتورهای مختلف، قدرت پیشرانه را افزایش می‌دهند تا بتوانند به سرعت مناسب دست پیدا کنند.

bmw series 5

اگر پیشرانه‌ای حجم بیشتری داشته باشد، بدون شک قدرت و گشتاور بیشتری می‌تواند تولید کند. اما حجم موتور کمتر، این عناصر را نیز محدود می‌کند. جالب اینجاست که اگر گشتاور یک خودرو زیاد باشد و قدرت تولیدی عدد پایینی داشته باشد و یا بالعکس، اصلا نمی‌توان عملکرد خوبی را از آن خودرو انتظار داشت، بنابراین معمولا این اعداد در خودروهای سواری نزدیک به هم هستند. اگر در جایی گفته شد خودرویی به دلیل‌حجم موتور پایین و اسب‌بخار کمتر، عملکرد ضعیفی دارد، یعنی در طول مسیر ممکن است راننده دچار مشکل شود و اگر یک خودرو گشتاور پایینی داشت یعنی در بحث شتاب اولیه دچار مشکل است.

در تمام جهان، در خودروهای سواری بیشتر قدرت پیشرانه و اسب‌بخار مورد توجه قرار می‌گیرد.

درباره نویسنده

مهندس مکانیک گرایش طراحی جامدات از دانشگاه آزاد تهران‌جنوب. مترجم و نویسنده درحوزه خودرو، تکنولوژي و صنایع مرتبط

مطالب مرتبط

2 نظر

  1. علی

    با سلام
    اگه اشتباه نکنم تو یکی از قسمتهای قدیمی تخت گاز جرمی خیلی راحت اینو توضیح داد و گفت که گشتاور بیشتر تو دور پایین اول شما رو می اندازه جلو و بعد قدرت بیشتر شما ر. برنده می کنه.به همین دلیل گشتاور بیشتر تو خیلی از ماشینهای اسپورت از دور پایین کل گشتاور موتور زیر پای راننده است
    خدا کنه درست نوشته باشم

     
    پاسخ
  2. علی

    به عنوان مهندس مکانیکا از نظر فیزیکی قدرت برابر است با حاصل ضرب گشتاور در درور موتور بیشترین قدرت موتور ها معمولا در دور های بالای ۵۰۰۰به دست می آیند برای شتاب گیری ثانویه مهم است ولی در شتاب اولیه چون دور موتور کمتر است هر چه گشتاور بیشتر باشد قدرت نیز بیشتر می شود

     
    پاسخ

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.