صنعت باتری سدیمیونی چین در سال ۲۰۲۶ وارد مرحلهای تازه از رقابت مواد کاتدی شده است؛ جایی که سیستمهای پالیآنیونی مخصوصاً NFPP سهم غالب تولید را به دست گرفتهاند و اکسیدهای لایهای در حال عقبنشینیاند.
رشد چشمگیر NFPP در تولید کاتد
طبق گزارش Shanghai Metals Market (SMM)، سهم مواد پالیآنیونی در اواخر ۲۰۲۵ و اوایل ۲۰۲۶ از مرز ۷۰ درصد نیز عبور کرده و به انتخاب اصلی تولیدکنندگان تبدیل شده است.
در مقابل، اکسیدهای لایهای با کاهش تقاضا و بازآرایی تولید، افت سهم محسوسی تجربه کردهاند.
روندهای تولید اخیر نشان میدهد که NFPP موتور اصلی رشد خروجی کارخانههاست؛ زیرا در پروژههای ذخیرهسازی انرژی، تقاضا پایدار شده و نیاز به چرخهپذیری بالا و پایداری ساختاری رو به افزایش است.
اکسیدهای لایهای اما به دلیل پیچیدگی بیشتر سیستم و کاربردهای محدودتر، رشد کندتری دارند.
چرا پالیآنیونها برندهاند؟
کاربرد غالب باتریهای سدیمیونی در چین ذخیرهسازی انرژی است. همین موضوع معیارهای انتخاب کاتد را تعیین میکند:
- طول عمر بالا
- پایداری ساختاری
- هزینه قابل پیشبینی
- عملکرد ایمنی
مواد پالیآنیونی از نظر پایداری ساختاری و چرخه عمر عملکرد بهتری دارند و برای ذخیرهسازی ایستا (Grid Storage) ایدهآل هستند.
در مقابل، اکسیدهای لایهای در چرخههای طولانی دچار تخریب ساختاری میشوند و برای پروژههای ذخیرهسازی گسترده، گزینه محدودتریاند.
ارتقای ایمنی؛ آزمونهای دمای بالا در چین
در توسعههای جدید، تمرکز روی ایمنی به شدت افزایش یافته است.
در آزمایشهای اخیر:
- سلولهای سدیمیونی در دمای ۳۰۰ درجه سانتیگراد بدون فرار حرارتی دوام آوردند.
- همزمان، طراحی سیستمها به سمت استفاده از الکترولیتهای غیرقابل اشتعال پیش میرود تا ایمنی برای کاربردهای وسیع افزایش یابد.
این پیشرفتها، مسیر باتری سدیمیونی به سمت کاربردهای صنعتی واقعی را هموار کرده است.
فشار ساختاری بر اکسیدهای لایهای
اکسیدهای لایهای همچنان تولید میشوند اما با چالشهایی جدی روبهرو هستند:
- وابستگی به فلزات واسطه پرهزینه
- نیاز به کنترل فرآیند پیچیدهتر
- محدودیت در مقیاسپذیری برای ذخیرهسازی وسیع
به همین دلیل، تمرکز آنها بیشتر به کاربردهای خاص با چگالی انرژی بالاتر یا نمونههای آزمایشی حوزه حملونقل منتقل شده است.
حرکت صنعت از آزمایشگاه به صنعتیسازی
تحول اصلی سال ۲۰۲۶، جابهجایی از «اعتبارسنجی آزمایشگاهی» به «مقیاس صنعتی» است.
شاخص رقابت نیز از توان نظری، به معیارهایی مانند هزینه بهازای چرخه و سازگاری با کاربرد تغییر یافته است.
حتی آزمایشهای تجاری در حوزه حملونقل سنگین هم آغاز شده و نشان میدهد:
- بهبود بازده عملیاتی
- افزایش برد در شرایط واقعی ناوگانها
در نتیجه، رقابت مواد کاتدی اکنون بخشبندیشده است و نه متکی به یک شیمی واحد.
ساختار چندمسیره در کاتدهای باتری سدیمیونی
دادهها نشان میدهد که ساختار چندگانه مواد کاتدی همچنان حفظ خواهد شد:
- پالیآنیون / NFPP: مسیر اصلی ذخیرهسازی انرژی
- اکسیدهای لایهای: کاربردهای چگالی انرژی بالا
- آنالوکهای پروسین بلو: کاربردهای نوظهور و شارژ سریع
بنابراین رقابت جایگزینی کامل نیست، بلکه تخصصگرایی بر اساس کاربرد تعیینکننده است.
چشمانداز ۲۰۲۶
- ظرفیت تولید باتریهای سدیمیونی در چین تا ۲۰۲۶ همچنان در حال افزایش است.
- کاهش هزینه مواد و رشد کاربردهای ذخیرهسازی، این مسیر را تقویت میکند.
- آزمایشهای میدانی و پیشرفتهای ایمنی نیز گذار فناوری از مرحله آزمایشگاهی به استقرار اولیه واقعی را تسریع میکند.
در نهایت، انتخاب شیمی کاتد بهشدت کاربردمحور باقی میماند و انتظار میرود باتریهای سدیمیونی و لیتیومی در سناریوهای مختلف همزیستی داشته باشند.
