شرکت خودروسازی چینی BYD سفارش ده فروند کشتی حامل خودرو دیگر را ثبت کرده که هرکدام ظرفیت حمل 9,200 واحد معادل خودرو (CEU) دارند؛ این اقدام ناوگان حمل خودروی این شرکت را به 18 فروند و ظرفیت کل حمل آن را به بیش از 130,000 CEU افزایش میدهد.
جزئیات سفارش جدید و ظرفیت ناوگان
بر اساس گزارشهای منتشرشده در مطبوعات دریایی و پلتفرمهای حملونقلی، BYD ده فروند کشتی جدید از نوع حامل خالص خودرو و کامیون (PCTC) سفارش داده است که گنجایش هرکدام 9,200 CEU ذکر شده است.
اضافه شدن این ده فروند به ناوگانِ پیشین، معادل افزوده شدن 92,000 واحد CEU به ظرفیت شرکت خواهد بود و در نهایت مجموع ظرفیت ناوگان BYD را به بیش از 130,000 CEU میرساند؛ باید توجه داشت که واحد CEU نشاندهنده ظرفیت معادل خودرو است و الزاماً برابر با تعداد دقیق خودروهای واقعی با سایزهای مختلف نیست.
سازنده، محل ساخت و برنامه زمانبندی تحویل
سفارش جدید به شرکت China Merchants Industry محول شده و کشتیها در دو کشتیسازی این شرکت، یعنی جینلینگ (Jinling) و هایمن (Haimen)، ساخته خواهند شد.
برنامه زمانی اعلامشده برای تحویل این ناوها بین سالهای 2027 تا 2029 قرار گرفته است و گزارشها اشاره میکنند که تا کنون قرارداد رسمی یا مبلغ قرارداد از سوی BYD یا سازنده بهطور عمومی اعلام نشده است.
ماهیت فنی کشتیها: PCTC و واحد CEU چیست؟
این کشتیها از نوع PCTC (Pure Car and Truck Carrier) هستند؛ یعنی بهطور ویژه برای حمل خودرو و کامیون طراحی شدهاند و بارگیری و تخلیه آنها به صورت Roll-on/Roll-off (رو-رو/آف) انجام میشود که به خودروها اجازه میدهد بدون کانتینر و با چرخش مستقیم سوار یا پیاده شوند.
واحد CEU یا Car-Equivalent Unit معیاری است که برای سنجش ظرفیت داخلی کشتی به کار میرود و به دلیل تفاوت اندازه بین خودروها (مثلاً سواریهای کوچک، شاسیبلندها و کامیونهای سبک) عدد ثابتی را نشان میدهد که معادل تعداد خودرو در اندازه مرجع است؛ در نتیجه ظرفیت اعلامشده بر حسب CEU، نمایانگر فضای حمل است نه تعداد دقیق خودروهایی که با انواع متنوع قابل حملاند.
نگاهی به ناوگان اولیه BYD و تاریخچه تکمیل آن
BYD پیشتر هشت فروند کشتی حامل خودرو را تکمیل کرده بود که بهطور کامل از اوایل سال 2024 آغاز و با ورود BYD Jinan در سپتامبر 2025 نهایی شد.
اسامی کشتیهای اولیه شامل Explorer No.1، Hefei، Changzhou، Shenzhen، Xi’an، Changsha، Zhengzhou و BYD Jinan میشود. این کشتیها همگی از نوع RoRo هستند و بسته به نوع هر فروند، ظرفیتشان بین 7,200 تا 9,000 CEU متفاوت است.
برای نمونه، اولین فروند این مجموعه، Explorer No.1، در ژانویه 2024 تحویل داده شد؛ سازنده این کشتی، شرکت CIMC، اعلام کرد که کشتی به شرکت حملونقل Zodiac Maritime تحویل و از سوی آن بهصورت چارتر در اختیار BYD قرار گرفته است.
اثرات عملیاتی: ظرفیت صادرات و مأموریتهای بینالمللی
براساس برآوردها، ناوگان اولیه هشتفروندی BYD ظرفیت صادرات سالانه تا حدود 1 میلیون دستگاه خودرو را داشت؛ با افزودن ده کشتی جدید، برآورد میشود ظرفیت صادرات سالانه این شرکت تا حدود 2.5 میلیون خودرو افزایش یابد که جهش بزرگی در چشمانداز لجستیکی BYD به حساب میآید.
ناوگان حملونقل BYD تنها برای خروج از بنادر چین بهکار نمیرود؛ این کشتیها در خدمت خطوط صادرکننده کارخانههای خارج از چین نیز هستند و نقش محوری در زنجیره تأمین بینالمللی BYD بازی میکنند.
نمونه عملی: اولین صادرات از تایلند و مزیتهای تعرفهای
در سپتامبر 2025، کشتی BYD Zhengzhou وظیفه حمل خودروهای فرمان راست (RHD) تولیدشده در کارخانه تایلند را به بریتانیا بر عهده گرفت؛ این حرکت نخستین صادرات BYD از کارخانه تایلند محسوب میشد.
نکته سیاسی-اقتصادی مهم این است که خودروهای تولیدشده در تایلند از مالیات ضدتخفیف (countervailing tariffs) اتحادیه اروپا علیه خودروسازان چینی معاف هستند، زیرا این تعرفهها پس از نتیجهگیری کمیسیون اروپا درباره تحقیقات ضد یارانهای در اکتبر گذشته، بر واردات مستقیم از چین اعمال میشوند.
برای خودروهای ساخت چین اما، BYD در مقابل تعرفههای وارداتی اتحادیه اروپا شامل 10 درصد پایه و افزودهای به میزان 17 درصد قرار دارد؛ این مجموعه تعرفهها به معنی 27 درصد بار مالی مستقیم بر واردات برخی خودروهای ساخت چین است که شرکتها را به استفاده از خطوط تولید خارج از چین یا مسیرهای تجاری جایگزین تشویق میکند.
آمار صادرات و فروش BYD؛ رشد جهانی در مقابل فشار داخلی
آمارهای منتشرشده توسط انجمن خودروی مسافری چین (CPCA) نشان میدهد که BYD در ماه اوت 184,000 دستگاه خودروی مسافری از چین صادر کرده که نسبت به سال گذشته 131 درصد رشد داشته و نسبت به ماه قبل 6 درصد افزایش را نشان میدهد.
در ماه اوت، سهم BYD از صادرات خودروی مسافری نیروی نو (NEV) چین معادل 35.4 درصد گزارش شد و مجموع صادرات این شرکت از ژانویه تا آگوست به 1,127,000 دستگاه رسید که نسبت به مدت مشابه در سال 2025 افزایشی 88 درصدی را ثبت کرده است.
در نقطه مقابل موفقیت صادراتی، برند BYD در بازار داخلی با فشار روبهروست؛ فروش برند اصلی BYD در چین در ماه اوت به 184,000 دستگاه کاهش یافت که 35 درصد کمتر از دوره مشابه سال گذشته است و در هشت ماه نخست سال، فروش داخلی برند BYD به 1.15 میلیون دستگاه رسیده که افت 43 درصدی نسبت به سال قبل را نشان میدهد.
تحلیل صنعتی: دلیل افزایش سفارش کشتی و پیامدهای بلندمدت
سفارش گسترده کشتیهای جدید از منظر استراتژیک نشاندهنده تمرکز BYD بر جهانیسازی سریع و حفاظت از حاشیه سود در بازارهای خارجی است؛ در شرایطی که رقابت داخلی بسیار فشرده و جنگ قیمتی شدید است، افزایش ظرفیت لجستیکی به BYD این امکان را میدهد تا بازارهای هدف دورتر و کارخانههای خارج از چین را راحتتر پوشش دهد.
علاوه بر این، تحکیم ناوگان حملونقل به شرکت اجازه میدهد کنترل بهتری بر هزینههای حمل، زمانهای تحویل و انعطافپذیری در مسیرهای تجاری بهدست آورد؛ این مزیتها در شرایط تحریمها، تعرفهها و نوسانات عرضه جهانی بسیار ارزشمند هستند.
وضعیت سودآوری و رقابت در بازار چین
نکات آماری دیگری که باید در نظر گرفت، فشار شدید روی حاشیه سود خودروسازان چین است؛ گزارشها نشان میدهد حاشیه سود صنعت خودروسازی چین در سهماهه اول 2026 به کمینه 3.2 درصد کاهش یافته است که حکایت از رقابت بیرحمانه قیمت و فشردهشدن سود دارد.
این شرایط باعث شده تا بسیاری از برندهای بینالمللی نتوانند در میدان رقابت چین دوام بیاورند؛ در ماه اوت، سهم برندهای داخلی از فروش بازار داخلی مسافری چین به 78 درصد افزایش یافته که نسبت به سهم حدود 35 درصدی در سال 2020 جهشی چشمگیر را نشان میدهد.
نتیجهگیری تحلیلی: چرا BYD ناوگان خود را گسترش میدهد؟
ترکیب رشد صادرات، ساخت کارخانههای برونمرزی و نیاز به دور زدن موانع تعرفهای، همگی دستبهدست هم دادهاند تا BYD بهسرعت ظرفیت حمل و نقل دریایی خود را افزایش دهد؛ این اقدام هم پاسخ به رشد تقاضای جهانی است و هم راهکاری دفاعی در برابر کاهش سودآوری بازار داخلی.
در افق میانمدت، اگر BYD بتواند از طریق ناوگان بزرگتر زمان تحویل را کاهش، هزینههای لجستیکی را کنترل و حضور در بازارهای بازاریابیشده را تقویت کند، احتمالاً شاهد تثبیت سهم بازار خارجی و بهبود حاشیه سود در فروش صادراتی خواهیم بود؛ با این حال، رقابت شدید داخلی همچنان یک چالش بزرگ برای پایداری درآمدهای شرکت خواهد بود.
در نهایت، برنامه تحویل کشتیها بین 2027 تا 2029 و ترکیب زنجیره تأمین چندملیتی BYD را باید بهعنوان بخشی از برنامه بلندپروازانه این شرکت برای تبدیلشدن به بازیگری جهانی در صنعت خودروسازی الکتریکی تلقی کرد.
