آمار رسمی منتشرشده در تاریخ 16 نوامبر 2026 نشان میدهد رشد تولید خودرو در چین در ماه اکتبر به تنها 0.9 درصد رسیده که ضعیفترین روند از سال 2022 است؛ کاهش تقاضای داخلی کارخانهها را تحت فشار گذاشته اما همزمان صادرات با رشد قابل توجهی همراه بوده است.
وضعیت تولید و میزان ارزش افزوده در اکتبر 2026

دادههای اداره ملی آمار چین نشان میدهد در ماه اکتبر حدود 3 میلیون دستگاه خودرو در این کشور تولید شده که نسبت به مدت مشابه سال قبل 7.7 درصد کاهش داشته است. البته شاخصِ گزارششده درباره «رشد ارزش افزوده بخش تولید خودرو» است و نه صرفاً تعداد خودروهای ساختهشده؛ به این معنی که بیانگر تغییر در مقدار ارزش اقتصادی ایجادشده در کارخانههاست، نه فقط تیراژ خام.
افزایش اندک 0.9 درصدی ارزش افزوده صنعت خودرو در اکتبر 2026 از نظر اقتصادی نشاندهنده کندشدن فعالیتهای مرتبط با تولید، تامین قطعات و خدمات جانبی در زنجیره تامین خودروسازی است و این کندی، کمترین میزان ثبتشده از زمان اختلالات ناشی از کووید در سال 2022 محسوب میشود.
تمایز بین خودروهای نوین برقی و بازار خودروهای احتراقی
آمارها شکاف فزایندهای بین تولید خودروهای نوین برقی (NEV شامل BEV و PHEV) و بقیه بازار نشان میدهد. تولید NEVها در اکتبر 2026 نسبت به سال قبل 17.1 درصد افزایش یافته و به حدود 2 میلیون دستگاه رسیده است؛ در حالی که کل تولید خودرو کاهش یافته است. این جداسازی روندها نشان میدهد سرمایهگذاری و تقاضای جهانی برای محصولات برقی همچنان مسیر صعودی دارد، حتی وقتی تقاضای داخلی برای خودروهای سنتی افت شدیدی را تجربه میکند.
در ده ماه نخست سال 2026 چین در مجموع 26.4 میلیون دستگاه خودرو تولید کرده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته 4.1 درصد کاهش نشان میدهد؛ از این میان 14.5 میلیون دستگاه NEV تولید شده که 12.7 درصد رشد دارد. این آمار واضح میسازد که سهم برقیها از ظرفیت تولید کشور افزایش یافته و به اصلاح ساختار تولید کمک میکند.
فروشی که در بازار داخل سقوط کرده است؛ جزئیات آمار خردهفروشی
طبق دادههای منتشرشده توسط انجمن خودروی مسافری چین (CPCA) و پایش China EV DataTracker، فروش خردهفروشی خودروهای مسافری در بازار داخلی در اکتبر به 1.6 میلیون دستگاه رسید. هرچند این رقم نسبت به سپتامبر 1.5 درصد رشد نشان میدهد، اما نسبت به اکتبر سال قبل 27.1 درصد کاهش داشته است. مجموع فروش خردهفروشی در دوره ژانویه تا اکتبر 2026 هم با افت 22.3 درصدی به نزدیک 15 میلیون دستگاه رسید.
افت شدید فروش داخلی عمدتاً ناشی از ریزش تقاضا برای خودروهای مجهز به پیشرانه احتراق داخلی (ICE) است؛ تنها 534,000 دستگاه خودرو با پیشرانه احتراق داخلی در اکتبر فروخته شد که 44 درصد نسبت به سال قبل کمتر است. در نه ماه اول و ماه دهم مجموعاً 6.1 میلیون دستگاه ICE فروخته شد که افت 32.5 درصدی را نسبت به پارسال نشان میدهد.
نگاهی دقیقتر به فروش NEV، BEV و سهم بازار
اگرچه فروش کلی NEVها در بازار داخلی نیز کاهش یافته، ولی سهم بازار آنها به رکورد جدیدی رسیده است. فروش خردهفروشی NEVهای مسافری در اکتبر 2026 به 1.109 میلیون دستگاه رسید که نسبت به سال قبل 13.7 درصد کاهش نشان میدهد و این دهمین ماه متوالی از کاهش سالانه فروش NEVها در چین است. با این وجود، به دلیل سقوط فروش سایر پیشرانهها، سهم NEVها از بازار خردهفروشی مسافری به رکورد 67.5 درصد رسید.
در همین بازه، فروش خردهفروشی خودروهای باتری-الکتریکی (BEV) 5.3 درصد کاهش پیدا کرد و به 770,000 دستگاه رسید. این افتها تا حد زیادی با تغییر در سیاستهای حمایتی دولتی ارتباط دارد؛ از ابتدای سال 2026 چین مقدار معافیت مالیاتی خرید برای NEVها را کاهش داد و به جای معافیت کامل که در 2024 و 2025 اعمال شده بود، در سیاستهای 2026–2027 تنها 50 درصد کاهشِ مالیات خرید را ارائه میدهد.
صادرات؛ تکیهگاه تولیدکنندگان در برابر ضعف تقاضای داخلی
افزایش چشمگیر صادرات به کارخانهها کمک کرده است تا کاهش فروش داخلی را جبران کنند. صادرات خودروهای مسافری (شامل قطعات کیت برای مونتاژ در خارج یعنی CKD) در اکتبر به 928,000 دستگاه رسید که افزایش 68.5 درصدی نسبت به سال قبل را نشان میدهد. سهم صادرات از فروش تولیدکنندگان در بخش خودروهای مسافری به 35 درصد افزایش یافته؛ رقمی که در سال قبل حدود 19 درصد بود.
بخش NEVها در صادرات رشد قویتری داشته است؛ صادرات NEVها در اکتبر 144.7 درصد افزایش یافته و به 582,000 دستگاه رسیده است. چنین شتابی در صادرات حاکی از موفقیت تولیدکنندگان چینی در بازارهای خارجی و افزایش رقابتپذیری محصولات برقی چینی است، اما سوالی که مطرح میشود این است که آیا این سطح رشد صادرات میتواند در بلندمدت حفظ شود یا خیر.
نمونه تسلا و الگوی اختلاف فروش داخلی و صادرات
وضعیت عملکرد تسلا در چین نمونهای روشن از این دوگانه بازار داخلی و صادرات است. فروش خردهفروشی تسلا در چین در اکتبر 2026 به 8,817 دستگاه رسید که نسبت به سال قبل 66.1 درصد کاهش یافته و کمترین سطح از جولای 2022 است. همزمان کارخانه تسلا در شانگهای صادرات 59,012 دستگاه خودرو را انجام داد که 66.3 درصد رشد را نشان میدهد و این امر باعث شد مجموع فروش عمده (Wholesale) تسلا به 67,829 دستگاه برسد که 10.3 درصد افزایش دارد.
الگوی تسلا نشان میدهد کارخانهها میتوانند با تکیه بر بازارهای خارجی، تیراژ را بالا نگه دارند اما متکی بودن بیش از حد به صادرات ریسکهایی دارد، به ویژه زمانی که عوامل بیرونی مثل تغییرات سیاستی یا تعرفهها تغییر کند.
پیامدهای تجاری و تهدیدهای پیشروی صادرات در 2027
دبیرکل انجمن خودروی مسافری چین، کوی دونگشو، در تاریخ 9 نوامبر هشدار داد که رشد صادرات خودرو ممکن است در سال 2027 کند شود و تا حدود 10 درصد برسد. او به افزایش موانع تجاری در بازارهای خارجی و فشارهای مربوط به صادرات به اتحادیه اروپا اشاره کرد و در عین حال خاورمیانه را به عنوان منطقهای با پتانسیل رشد معرفی نمود.
علاوه بر این، انجمن هشدار داده که برخی سفارشات خارجی زودتر از موعد تحویل داده میشوند؛ این اقدام در پی انتظارات مربوط به کاهش مشوقهای مالیاتی صادراتی و تشدید شرایط تعرفهای صورت گرفته است. این محمولههای جلو انداختهشده میتوانند فروش کارخانهها را در کوتاهمدت و در سهماهه پایانی 2026 و اوایل 2027 تقویت کنند، اما میتوانند تقاضای صادراتی را در فصل اول 2027 تضعیف کنند و موجب نوسان در برنامهریزی تولید شوند.
تحلیل صنعتی و چشمانداز بازار
ترکیب کاهش تقاضای داخلی برای خودروهای سنتی، کاهش حمایت مالیاتی نسبت به سالهای گذشته و رشد صادرات موجب شده تا تولیدکنندگان چینی با نیاز به تعدیل استراتژی مواجه شوند. شرکتها باید هم بازارهای صادراتی را بسط دهند و هم تلاش کنند تقاضای داخلی را با محصولات رقابتی و قیمتگذاری هوشمندانه بازیابی کنند. توسعه شبکههای خدمات پس از فروش در بازارهای خارجی، بهبود کیفیت و استانداردهای ایمنی برای تطابق با قوانین اتحادیه اروپا و مذاکره برای کاهش موانع تجاری از اولویتهای آینده خواهد بود.
در کوتاهمدت، افزایش سهم NEVها در سبد تولید به حفظ تیراژ کمک خواهد کرد، اما برای پایداری رشد، سازندگان باید به کاهش هزینه تولید، مدیریت موجودی و انعطافپذیری در زنجیره تامین توجه نمایند. همچنین رفتار مصرفکننده و سیاستهای حمایتی دولت در سالهای آینده نقش کلیدی در تعیین مسیر بازار داخلی خواهد داشت.
نتیجهگیری و نکات کلیدی
آمار اکتبر 2026 نشان میدهد بازار خودروی چین در یک نقطه گذار قرار دارد: رشد ارزش افزوده تولید به کمترین میزان چهار سال اخیر رسیده، فروش داخلی به طور قابلتوجهی سقوط کرده و در مقابل صادرات و بهویژه صادرات NEV بهشدت افزایش یافته است. تحول سیاستهای مالیاتی خرید و فشارهای بینالمللی روی صادرات، عوامل تعیینکنندهای هستند که آینده تولیدکنندگان و جهتگیری صنعت خودروسازی چین را در سالهای نزدیک رقم خواهند زد.
تحلیلگران و فعالان بازار باید به دقت تغییرات ماهانه را رصد کنند، زیرا تغییرات کوچک در سیاست یا بازارهای هدف خارجی میتواند تاثیر بزرگی بر برنامهریزی تولید، سرمایهگذاری و زنجیره تأمین شرکتهای چینی داشته باشد.





