طرح انتقال سهمیه بنزین آزاد از کارتهای جایگاه به کارتهای شخصی، اگرچه در ۱۱ استان کشور به کاهش ۳ درصدی مصرف سوخت منجر شده، اما برای بخشی از شهروندان این استانها چالشهای جدی ایجاد کرده است.
کرامت ویسکرمی، مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی، اعلام کرده که اجرای سازوکار جدید انتقال سهمیه سوخت از کارت جایگاهداران به کارت شخصی مالکان خودرو در ۱۱ استان، مصرف بنزین را حدود ۳ درصد کاهش داده است. در این طرح، سهمیه نرخ آزاد مستقیما در لایه سوم کارت هوشمند سوخت مالکان خودرو تعریف میشود تا وابستگی به کارتهای موجود در جایگاهها به حداقل برسد. ویسکرمی توضیح داد که سهمیه تخصیصیافته بر اساس متوسط مصرف پیشین هر منطقه محاسبه شده است. به گفته او، میزان استفاده از کارتهای جایگاه در ماههای گذشته در هر استان محاسبه و بر تعداد خودروهای شخصی همان استان تقسیم شد و حاصل این محاسبه بهعنوان سهمیه نرخ سوم در لایه سوم کارت سوخت شخصی اختصاص یافت.
این مقام مسئول تاکید کرد که اجرای طرح از ابتدای آبانماه در ۱۱ استان آغاز شده و بر اساس آمارهای موجود، مصرف بنزین در این استانها در مقایسه با ۲۴ روز نخست آبانماه سال گذشته حدود ۳ درصد کاهش داشته است. وی همچنین افزود که در جریان اجرا، برخی نواقص و ناهماهنگیها شناسایی و بخش زیادی از آنها برطرف شده و موارد باقیمانده در حال پیگیری است.

با وجود گزارشهای رسمی درباره کاهش مصرف، تجربه میدانی بسیاری از ساکنان استانهای هدف نشان میدهد که این طرح دردسرهای قابلتوجهی برای آنان به همراه داشته است. بخش قابلتوجهی از شهروندان به دلیل شغل خود ناچارند بهطور روزانه یا هفتگی به شهرهای اطراف رفتوآمد کنند. اساتید دانشگاه و دانشجویانی که در شهرهای همجوار تحصیل یا تدریس میکنند نیز از جمله گروههایی هستند که مصرف سوخت ماهانهشان با سهمیه تعیینشده همخوانی ندارد. از سوی دیگر بیمارانی که برای درمان مجبورند به مراکز استان سفر کنند و گاهی این رفت و آمد حتی چند روز در هفته را شامل میشود.
در بسیاری از این شهرها، زمینهای کشاورزی نقش محوری در معیشت ساکنان دارند و شمار زیادی از شهروندان کشاورزند. رفتوآمد روزانه از شهر تا مزرعه، مصرف بنزینی را تحمیل میکند که سهمیه تخصیصیافته به هیچ وجه پاسخگوی آن نیست. نتیجه این وضعیت آن است که بسیاری از افراد ناچار میشوند از کارت سوخت اقوام و دوستانی که نیاز کمتری به بنزین دارند استفاده کنند؛ رویهای که نه با اهداف طرح همسو است و نه با سازوکار نظارتی آن.
به نظر میرسد ارزیابی میدانی مدیران توزیع سوخت و بازنگری در مبنای محاسبه سهمیه، با در نظر گرفتن الگوهای واقعی رفتوآمد شغلی و تحصیلی، شرط موفقیت پایدار این طرح باشد. آیا اجرای این شیوه دسترسی شما به سهمیه سوخت آزاد را آسانتر کرده است؟ تجربیات خود را در بخش نظرات بنویسید.





