گزارش تازهای میگوید هزینه اتصال هر فروند از پهپادهای انتحاری LUCAS ارتش آمریکا به شبکههای ماهوارهای از ۵ هزار دلار به ۲۵ هزار دلار در ماه افزایش یافته است؛ رقمی که گفته میشود در پی انتقال از شبکه تجاری Starlink به نسخه امنتر و دولتیتر آن یعنی Starshield رخ داده است.
به گزارش رویترز، این تغییر پس از آن اتفاق افتاد که اسپیسایکس در پی استفاده گسترده از LUCAS در درگیری اخیر با ایران، خواستار بازنگری در نحوه قیمتگذاری شد. این موضوع بار دیگر نشان میدهد که شبکههای فضایی و خدمات ماهوارهای اسپیسایکس تا چه اندازه به زیرساختهای حیاتی دولت آمریکا و بهویژه پنتاگون گره خوردهاند.
LUCAS چیست و چرا به استارلینک نیاز دارد؟
LUCAS مخفف Low-Cost Uncrewed Combat Attack System است؛ یک پهپاد انتحاری ارزانقیمت که توسط شرکت SpektreWorks و با همکاری نزدیک ارتش آمریکا توسعه یافته است. این سامانه در واقع نسخهای مهندسی معکوسشده از پهپاد ایرانی Shahed-136 محسوب میشود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، هر فروند از این پهپادها حدود ۳۵ هزار دلار قیمت دارد و در چند نسخه مختلف تولید میشود. نسخههایی که به دیتالینک ماهوارهای فراتر از خط دید مجهز هستند، میتوانند پس از پرتاب نیز کنترل و رهگیری شوند؛ قابلیتی که برای مأموریتهای دقیقتر و عملیاتهای متحرک اهمیت زیادی دارد.
تصاویر رسمی منتشرشده از LUCAS در خاورمیانه نیز نشان میدهد که این پهپادها به ترمینالهای کوچک ارتباط ماهوارهای مجهز شدهاند تا بتوانند ارتباط پایدار خود را در فواصل طولانی حفظ کنند.
نقش LUCAS در جنگ تروریستی اخیر با ایران
ارتش آمریکا اعلام کرده بود که از دسامبر سال گذشته، LUCAS را بهطور عملیاتی وارد خدمت کرده است. این پهپادها ابتدا در قالب یک کارگروه ویژه تحت هدایت نیروهای عملیات ویژه در خاورمیانه مستقر شدند.
نخستین استفاده رزمی رسمی LUCAS نیز در موج آغازین حملات رژیم تروریستی آمریکا به ایران در تاریخ ۲۸ فوریه انجام شد. دریاسالار برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، بعداً این پهپادهای انتحاری را یکی از اجزای «غیرقابلجایگزین» عملیات موسوم به Epic Fury توصیف کرد.
افزایش قیمت از نگاه رویترز
رویترز نوشته است که در هفتههای پس از آغاز بمباران ایران، مدیران اسپیسایکس با مقامهای پنتاگون دیدار کردند و استدلال آوردند که ارتش آمریکا در عمل از سرویسی استفاده میکرده که ارزش واقعی آن بهمراتب بیشتر از مبلغ پرداختی بوده است.
طبق این گزارش، پنتاگون تاکنون حدود ۵ هزار دلار برای هر ترمینال میپرداخت، اما اسپیسایکس معتقد بود که این سطح از استفاده، در واقع معادل سرویس پیشرفتهتری است که قیمت آن به ۲۵ هزار دلار در ماه میرسد.
در روایت رویترز، اسپیسایکس استدلال کرده بود که LUCAS در شرایطی به شبکه متصل بوده که با سطح خدمات هوایی سازگارتر است، نه سرویس ارزانتر زمینی یا موبایلی. در مقابل، مقامهای پنتاگون گفتهاند چنین تعرفهای برای هواپیماها تعریف شده، نه برای پهپادهای انتحاری که فقط برای چند دقیقه یا چند ساعت از لینک استارلینک استفاده میکنند.
رویترز همچنین گزارش داده که پنتاگون در نهایت با افزایش قیمت پیشنهادی اسپیسایکس موافقت کرده است.
واکنش پنتاگون
پس از انتشار این گزارش، شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، در پیامی در شبکه اجتماعی X نوشت:
«رسانههای جعلی باز هم داستان را غلط روایت کردهاند. این ادعاها هیچکدام بر پایه واقعیت نیستند و بازتابی از همکاری نزدیک و مؤثر تیمهای ما ندارند.»
با این حال، پنتاگون پیش از این واکنش نیز در پاسخ به TWZ، بهطور مستقیم به جزئیات گزارش رویترز نپرداخته بود.
Starlink، Starshield و وابستگی فزاینده دولت آمریکا به اسپیسایکس
این ماجرا فقط درباره چند پهپاد انتحاری نیست؛ بلکه نشانهای روشن از وابستگی روزافزون ساختار امنیت ملی آمریکا به اسپیسایکس است.
شبکه Starlink و نسخه دولتیتر آن یعنی Starshield اکنون در بخشهای مختلف ارتش آمریکا، ناوگان دریایی، سامانههای ارتباطی و عملیاتهای ویژه نقشی حیاتی پیدا کردهاند. پنتاگون مدتهاست که برای حفظ ارتباطات امن و پایدار در میدان نبرد، به زیرساختهای فضایی تجاری متکی شده است؛ وابستگیای که هم مزیت عملیاتی دارد و هم ریسک راهبردی.
از نگاه کارشناسان، افزایش هزینه اتصال LUCAS فقط یک اختلاف مالی نیست، بلکه نشان میدهد که اسپیسایکس در برخی حوزهها به بازیگری تبدیل شده که بدون آن، حتی سامانههای رزمی ارزانقیمت آمریکا هم بهسختی میتوانند کارکرد کامل داشته باشند.
افزایش هزینه اتصال پهپادهای انتحاری LUCAS به شبکههای اسپیسایکس، یک بار دیگر نشان داد که فناوریهای تجاری فضایی تا چه اندازه در معماری جنگ مدرن نفوذ کردهاند. در حالی که پنتاگون میکوشد وابستگی خود را به این شبکهها مدیریت کند، واقعیت میدانی نشان میدهد که بدون Starlink و Starshield، بسیاری از سامانههای رزمی جدید آمریکا عملاً ناقص خواهند بود.
