خودروساز چینی BYD با همکاری شرکت دولتی نفتی Sinopec یک جایگاه سوخت در شانگهای را به نخستین هاب «فلاششارژ» تبدیل کرده که شامل 12 پِست شارژ، فضای استراحت و یک فروشگاه آسانخرید شبانهروزی است.
جزئیات همکاری BYD و Sinopec
این اقدام در پی توافقی که بین BYD و Sinopec در ژوئن 2024 امضا شد شکل گرفت؛ دو طرف آن قرارداد، ساخت شبکههای شارژ، همپوشانی خدمات فروشگاهی و هماهنگی در زنجیره تأمین انرژی را بهعنوان محورهای همکاری مشخص کردند. جایگاه شانگهای اولین محلی است که بهصورت مشترک تغییر کاربری یافته و قرار است نمونههای مشابه در سایر جایگاههای سوخت Sinopec نیز پیادهسازی شوند.
محل انتخابشده و اهمیت موقعیت جغرافیایی
BYD برای راهاندازی نخستین هاب شاخص خود در شانگهای، محلی مجاور هاب حملونقل هنگکیاو (Hongqiao) را برگزیده است؛ منطقهای که فرودگاه بینالمللی شانگهای هنگکیاو، ایستگاه قطار سریعالسیر و سه خط مترو را در خود جای داده و از جهت دسترسی برای مسافران و مسافران عبوری اهمیت بالایی دارد.
ساختار فیزیکی ایستگاه و پیکربندی پِستها
تصاویر منتشرشده توسط BYD در پلتفرم ویبو نشان میدهد هاب شامل 12 پِست شارژ است که بهصورت شش ساختار «T» طراحی شدهاند و هر ساختار دو کابل شارژ دارد. کنار پِستها فضایی برای استراحت رانندگان در نظر گرفته شده که شامل اتاق استراحت با میز و صندلیهای قابل لم دادن است. همچنین در این بخش یک “ایستگاه پایش سلامت” تعبیه شده که میزان اشباع اکسیژن خون (SpO2) و ضربان قلب را اندازهگیری میکند.
فروشگاه و خدمات پرداخت
فروشگاه زنجیرهای «Easy Joy» متعلق به Sinopec که معمولاً در کنار جایگاههای بنزینی این شرکت فعالیت میکند، در این هاب نیز حضور دارد؛ با این تفاوت که اکنون بدون نیروی انسانی کار میکند و بهصورت 24 ساعته باز است. در این آسانخرید میتوانید انواع نوشیدنیها، غذای فوری (نودلهای فوری)، میانوعدهها و حتی سیگار را بیابید و بهنظر میرسد پرداختها صرفاً بهصورت دیجیتال پذیرفته میشوند.
تغییرات ساختاری زیرساز و باتریهای بافر
پایگاه BYD-محور “Di Fen Zhi Jia” در ویچت گزارش داده که تانکهای ذخیره بنزین جایگاه حذف شدهاند تا فضای لازم برای نصب باتریهای بافر فلاششارژ فراهم شود. اما مشخص نیست این مخازن یا بستههای باتری در زیر زمین قرار گرفتهاند یا در سطح. شارژرهای فلاش BYD به چهار پک باتری Blade از نوع LFP مجهز شدهاند که بهعنوان بافر انرژی عمل میکنند و مجموع ظرفیت آنها یا 169 کیلوواتساعت و یا 185 کیلوواتساعت اعلام شده است.
نحوه کارکرد بافر و تاثیر بر شبکه برق
BYD ادعا میکند این شارژرها بهطور اسمی فقط 100 کیلووات از شبکه برق دریافت میکنند؛ دلیل این امر حضور بستههای بافر است که در زمانهایی که سرویسها غیرفعال هستند شارژ میشوند و سپس در زمان شارژ خودروها انرژی لازم را در کوتاهمدت تأمین میکنند. این طراحی باعث میشود فشار لحظهای روی شبکه توزیع کاهش یابد و هزینههای نصب و تقویت شبکه در محل کمتر شود.
قابلیتهای فنی فناوری فلاششارژ
فناوری «فلاششارژ» یکی از تکنولوژیهای برجسته BYD است که هدفش رساندن زمان شارژ خودروهای برقی به سطح پرکردن باک خودروهای احتراقی اعلام شده است. BYD جزئیات عملکرد این سیستم را چنین بیان میکند: شارژ از 10 درصد تا 70 درصد در پنج دقیقه، شارژ از 10 درصد تا 97 درصد در نه دقیقه و در دمای منفی 30 درجه سانتیگراد تنها سه دقیقه کندتر عمل میکند.
گسترش فناوری به انواع خودروها و مدلهای جدید
این فناوری نهتنها برای خودروهای تمامبرقی بلکه برای خودروهای پلاگین هیبرید (PHEV) نیز در نظر گرفته شده است. BYD آخرین اوقات فلاششارژ را در مدلهایی مانند سدان Denza Z9S و Seal 06 بهکار گرفته است و بدین ترتیب مالکیت زمان شارژ بسیار کوتاه را برای طیف گستردهای از محصولاتش نوید میدهد.
مقایسه با دیگر ایستگاههای شارژ چین و نقاط ضعف بازار فعلی
در چین اغلب ایستگاههای شارژ در کنار پارکینگها و فضاهای بالاسطحی یا زیرسطحی ساخته میشوند و پشتیبانی خدماتی آنها معمولاً محدود به دستگاههای فروش خودکار و سرویس بهداشتی عمومی است. در نقاط خدماتی بزرگراهها نیز شارژ DC ارائه میشود که دسترسی به فروشگاهها و رستورانهای موجود فراهم است، اما این محلها در فصلهای اوج سفر معمولا گران و شلوغ میشوند. BYD با توسعه هابهای فلاششارژ تلاش دارد مجموعهای از امکانات رفاهی و خردهفروشی را همزمان با زیرساخت شارژ ارائه کند تا تجربه رانندگان بهبود یابد.
اظهارات مدیران و چشمانداز تجاری
لی یونفی، مدیر روابط عمومی BYD، در ویبو گفته است که هاب جدید «خدمات شارژ یک مرحلهای» را فراهم میآورد—اظهاری که نشان میدهد BYD در پی فراتر رفتن از نقش صرفاً تأمینکننده شارژر است و میخواهد تجربه مشتری را به سطحی مشابه جایگاههای سوخت سنتی برساند. همکاری با شرکت دولتی Sinopec نیز به BYD اجازه میدهد از شبکه گسترده جایگاههای سوخت بهره ببرد و لازم نباشد از صفر فرایند فروشگاهداری یا جذب فرنچایزها را آغاز کند.
پیامدهای بازار و رقابت در زیربنای شارژ
ورود بازیگری مانند BYD به همکاری با یک غول دولتی نفتی میتواند معادلات بازار را دگرگون کند؛ از یک سو حضور در نقاط استراتژیک حملونقلی و خدمات کامل به رانندگان میتواند مزیت رقابتی بزرگی نصیب BYD کند و از سوی دیگر سایر سازندگان و اپراتورهای شارژ را تحت فشار میگذارد تا خدمات خود را توسعه دهند. نصب باتریهای بافر همچنین میتواند الگوهای سرمایهگذاری در تقویت شبکه محلی را تغییر دهد و هزینههای توسعه زیرساختی را در کوتاهمدت کاهش دهد.
سؤالات باز و گامهای بعدی در توسعه شبکه
هنوز ابهاماتی باقی است: مشخص نیست بستههای باتری در چه مکانی نسبت به سطح زمین قرار گرفتهاند و آیا حذف مخازن سوخت از همه جایگاههای هدفنی برای فلاششارژ الگو خواهد شد یا خیر. همچنین زمانبندی دقیق برای تبدیل سایر جایگاههای Sinopec به هابهای مشابه اعلام نشده است، اما با توجه به اعلام همکاری در ژوئن 2024، میتوان انتظار داشت در ماهها و سالهای آتی نمونههای بیشتری رونمایی شوند.
جمعبندی و دیدگاه نهایی
پروژه شانگهای یک نمونه عملیاتی از چگونگی تلفیق شبکه سوخترسانی سنتی با زیرساختهای مدرن شارژِ برقی است؛ طرحی که هم مزیت دسترسی جغرافیایی را بههمراه دارد و هم تجربه کاربری کاملتری ارائه میدهد. اگر این مدل در سطح گسترده اجرا شود، میتواند نقش محوری در تسریع همهگیر شدن خودروهای الکتریکی و کاهش موانع شارژدهی در مراکز شهری و کریدورهای حملونقل ایفا کند.
منابع مختلف از جمله پستهای ویبو و گزارشهایی در پلتفرمهای مرتبط با طرفداران BYD (Di Fen Zhi Jia) و صفحات تخصصی خودرو، تصاویر و اطلاعات فنی داخلی شارژرها را منتشر کردهاند که نشاندهنده جدیت BYD در توسعه این تکنولوژی است. زمان نشان خواهد داد آیا مدل مشترک BYD و Sinopec الگوی غالب برای توسعه شبکه شارژ در چین و فراتر از آن خواهد شد یا خیر.
